Nedir?
Horlama, uyku sırasında yumuşak damak, dil kökü, bademcik, geniz eti veya burun tıkanıklığı gibi nedenlerle üst solunum yolunun daralması ve dokuların titreşmesi sonucu çıkan sestir. Toplumda sıktır; her horlama ağır bir hastalık anlamına gelmez.
Tıkayıcı uyku apnesi ise uykuda tekrarlayan nefes durmaları veya belirgin nefes sığlaşması ile karakterizedir. Gündüz aşırı uyku hali, sabah yorgunluğu, dikkat güçlüğü ve gece boğulur gibi uyanma gibi belirtiler eşlik edebilir. Tedavi edilmeyen orta-ağır apne, yaşam kalitesini bozmasının yanında kalp-damar ve metabolik sağlık açısından da önem taşır.
Kimler değerlendirmeye başvurmalıdır?
Yüksek sesle horlayan, eşi tarafından nefes durması tarif edilen, gündüz uyuklayan, sabah baş ağrısı veya ağız kuruluğu yaşayan, boynu kısa ve geniş olan, burun tıkanıklığı veya büyük bademcik/geniz eti sorunu bulunan kişiler değerlendirmeye alınmalıdır. Çocuklarda horlama, ağız açık uyuma ve gece terlemesi de önemlidir; geniz eti ve bademcik büyümesi sık etkendir.
Basit horlama ile apneyi ayırmak için yalnızca öykü yetmeyebilir. Gerekirse uyku testi (polisomnografi veya ev tipi uyku çalışması) önerilir.
Cerrahi veya cihaz tedavisinden sonra horlamanın azalması hedeflenir; tamamen susacağı veya apnenin her olguda sona ereceği garanti edilemez. Kilo değişimi, alerji ve burun tıkanıklığının sürmesi sonucu etkileyebilir. Tedavi sonrası kontrol ve gerektiğinde tekrar uyku testi önerilebilir.
Cerrahi seçilmişse, ilgili işlemin (örneğin bademcik veya septoplasti) kendi iyileşme süreci ve riskleri geçerlidir. Bunlar ayrıntılı olarak anlatılır.