Nedir?
Baş dönmesi, birçok kişinin yaşadığı rahatsız edici bir yakındır. Vertigo, kişinin kendisinin veya çevrenin dönüyormuş gibi hissedilmesidir; denge kaybı, bulantı ve kusma eşlik edebilir. Sık nedenlerden biri, iç kulaktaki denge organının işlevinin bozulmasıdır.
Tüm baş dönmeleri vertigo değildir. Sersemlik, dengesizlik veya tansiyon düşmesine bağlı baygınlık hissi farklı mekanizmalarla oluşur. Bu nedenle şikayetin niteliği, süresi, tetikleyici hareketler ve eşlik eden bulgular (işitme kaybı, kulak çınlaması, baş ağrısı, çift görme) dikkatle dinlenir.
Kimler değerlendirmeye başvurmalıdır?
Kısa süren, tekrarlayan dönme hissi, yatakta dönmekle tetiklenen ataklar, kulak dolgunluğu, işitme değişikliği veya çınlama ile birlikte baş dönmesi olan kişiler KBB değerlendirmesinden yarar görebilir. Şiddetli, ani, nörolojik bulgu eşlik eden (konuşma bozukluğu, yüz düşüklüğü, şiddetli baş ağrısı, çift görme, yürüyememe) baş dönmesinde acil başvuru gerekir.
Vertigonun olası nedenleri arasında benin paroksismal pozisyonel vertigo (BPPV), iç kulak iltihabı veya vestibüler nörit, Meniere hastalığı, migren ilişkili vertigo ve bazı ilaçların yan etkileri yer alır. Daha seyrek olarak merkezi sinir sistemi kaynaklı nedenler de söz konusu olabilir. Stres, yorgunluk, düşük kan şekeri veya tansiyon dalgalanmaları da dengesizlik hissini artırabilir; bunlar her baş dönmesinin nedeni olarak tek başına öne sürülemez. Tanı koymak hekimin işidir.
Nasıl Değerlendirilir ve Tedavi Edilir?
Muayene ve testler
Pozisyon manevraları
Nedene göre tedavi
BPPV’de manevra
İç kulak ve Meniere
Migren ve stres
İyileşme Süreci
Pek çok vertigo türü uygun yaklaşımla kontrol altına alınabilir; süre ve yanıt kişiden kişiye değişir. Bazı hastalarda denge rehabilitasyon egzersizleri önerilir. “Tamamen geçeceğine” dair garanti verilemez. Tekrarlayan ataklarda izlem ve tetikleyicilerin gözden geçirilmesi önemlidir.
Evde ani hareketlerden kaçınmak, yataktan yavaş kalkmak ve atak sırasında güvenli bir yerde oturmak pratik önlemlerdir. Bunlar tedavinin yerini tutmaz.
Sık Sorulan Sorular
